Connect with us

Улс төр

Н.Энхбаяр: Засгийн газрыг Ерөнхийлөгч удирдах нь зүйтэй

Оруулсан:

огноо:

Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Х.Баттулгын өргөн мэдүүлсэн Монгол Улсын Үндсэн хуульд оруулах нэмэлт, өөрчлөлтийн төсөл, саналын талаарх хэлэлцүүлэг өнөөдөр Төрийн ордны “Сүхбаатар” танхимд боллоо. 

Уг хуулийн төсөлтэй холбоотойгоор МАХН-ын дарга Н.Энхбаяр “Өнөөдөр УИХ, ЕТГ-аас хамтраад Үндсэн хуулийн нэмэлт, өөрчлөлтийн төслийн талаар хэлэлцүүлэг хийж байгаа нь сайн хэрэг. Бид Үндсэн хуулийн өөрчлөлтийг УИХ, Засгийн газрын гишүүд хоорондоо хэлэлцээд батлах гээд байгаа нь учир дутагдалтай гэж үзээд энэхүү хэлэлцүүлгийг шаардаж байсан. 

Нэгдүгээрт, Ерөнхийлөгчийн өргөн барьсан төсөлд ойлгомжгүй зүйлийд байна. Зарим нь хоёр төсөл өргөн барьсан гээд байдаг. Мэдээллийн сайтуудыг үзэхээр дөрөв таван төсөл шиг харагдаад байгаа. Аль төслийг хэн нь өргөн барьсан нь мэдэгдэхгүй байна. Тиймээс яг аль төслийг нь яриад байгаа вэ гэдгийг тодотгох хүсэлтэй байгаа. Эрх баригчид энэ будлиантай зүйлээ “Ард түмэн сайн ойлгохгүй болохоор нь энгийн болгосон” гэж тайлбарлаад байгаа. Гэвч УИХ дээр танилцуулсан төслөө иргэдэд ойлгомжтой маягаар өөрчилж болдоггүй. 

Хоёрдугаарт, Энэ хэлэлцүүлэг маань хуулийн дагуу явах ёстой. Тиймээс энэ хэлэлцүүлэгт хэвлэл мэдээллийн ил тод байдлыг оролцуулах хүсэлтэй байгаа. Тэгэлгүй өнөөдөр товчхон товчхон тайлбар хийх нь учир дутагдалтай юм” гэлээ.

Хоёр төсөл, хоёр гүйцэтгэх засаглалтай холбоотой юу?

Үндсэн хууль маань онлын дагуу явах ёстой. Харамсалтай нь зарим гишүүд маань нэг эсвэл хэсэг хүмүүсийн талаар ярьж байгаагаа Үндсэн хуулийн өөрчлөх ёстой мэтээр тайлбарлаад байгаад харамсаж байна. 

Уг нь Үндсэн хуулийн Засаглалын эрх мэдлийн хувиарлах онлын дагуу буюу бие биенээсээ шалтгаалдаггүй, бие биеныхээ хэрэгт хутгалдан ордоггүй харин бие биеныгээ хянадаг, шаардлагатай бол хариуцлага тооцох

Тухайлбал, Нэг нь зөвхөн хууль тогтоох ажил хийнэ, нэг нь зөвхөн хууль хэрэгжүүлэх, гүйцэтгэх ажил хийх, нэг нь зөвхөн шүүх ажил хийх ёстой. Энэ гурвыг зөвхөн ард түмэн сонгох ёстой. 

Харин одоогийн байдлаар парламентийг ард түмэн сонгодог боловч, Засгийн газрыг сонгож чаддаггүй. Тиймээс хаана Засгийн газар дуусч, хаана парламент эхлэж байгаа нь мэдэгдэхгүй холилдож байна. Тиймээс парламент,  Засгийн газартайгаа хариуцлага тооцож чаддаггүй. Ийм учраас сүүлийн 27 жилд манай улс хариуцлагын сиситемгүй улс боллоо гэж бид шүүмжилж байгаа. 

Тиймээс Засгийн газрыг ард түмэн өөрөө байгуулъя гэж уриалж байгаа. Яаж байгуулах вэ гэхээр ард түмэн Ерөнхийлөгчийг сонгоно. Харин Ерөнхийлөгч Засгийн газраа толгойлох хэрэгтэй. УИХ-д намуд өрсөлдөөд олонхоороо парламентаа удирддаг болох хэргэтэй. 

Хэрэв Ерөнхийлөгч Засгийн газраа толгойлох юм бол түүний засгийн газарт нэг ч парламентийн гишүүн байхгүй болох боломжтой. Ингэж байж бие биенийгээ хянах учиртай. Тэгэхгүй бол одоогийн хуулиар олонх болсон намын дарга Засгийн газар, парламентаа давхар удирдаад байгаа юм. 

Энэ тал дээр Ерөнхийлөгч тууштай байх хэрэгтэй. Энэ төслийг оруулж ирснээр “би өөрийнхөө талаар ярьж байна” хэмээн бодох хэрэггүй. 

-УИХ-ын гишүүдийн тоог 108 болгох дээр таны бодол?

108 бол арай дэндүү их байна. Бид бол 55 гишүүн болгоосой гэж бодож байгаа. 

Улс төр

Ерөнхийлөгч нийгмийн даатгалын шимтгэлийн нэмэгдэлд ХОРИГ ТАВИНА

Published

on

By

Ерөнхийлөгч нийгмийн даатгалын шимтгэлийн нэмэгдэлд хориг тавихаар бэлдэж байгаа талаар Ерөнхийлөгчийн Тамгын газрын дарга З.Энхболд мэдээллээ.

Ингэхдээ 2020 оны 1-р сарын 1-ээс нэмэгдэхээр болоод буй хоёр хувь дээр хориг тавихаар болоод байгаа аж.

ЕТГ-ын дарга З.Энхболд “УИХ-аас Улсын нэгдсэн төсөв Ерөнхийлөгчийн Тамгын газарт ирээгүй байна. 2020 оны нэгдүгээр сарын 1-нээс нийгмийн даатгалын шимтгэл дээр нэмэгдэх хоёр хувь дээр хориг тавина. 25 хувь болох шимтгэлийг 23 хувь дээр нь зогсоох талаар хориг тавихаар бэлтгэж байна” гэлээ.

Дэлгэрэнгүй унших

Улс төр

Ерөнхий сайд ОХУ-д айлчилна

Published

on

By

Япон улсыг зорьсон Ерөнхий сайдыг эх орондоо ирж амжаагүй байхад дараагийн айлчлалын сураг дуулдаж эхлэв. Тэрээр ирэх сард ОХУ-д айлчлахаар төлөвлөжээ. Хойд хөршид айлчлах шаардлага, ойрын үед хэлэлцэх, тохирох асуудал Засгийн газрын тэргүүнд одоогоор байхгүй ч бэлтгэл ажлыг хангахаар Гадаад харилцааны дэд сайд Б.Батцэцэг энэ сарын 21-нд хойд хөршийг зорьжээ. Тэрээр ОХУ-ын Гадаад хэргийн орлогч сайд И.В.Могуловтой уулзахдаа улс төр, эдийн засаг, олон талт хамтын ажиллагаа, өндөр, дээд хэмжээний айлчлалын агуулга хэлбэр, байгуулах баримт бичгийн талаар санал солилцжээ. Хойд хөршийн хувьд өмнө нь манай Ерөнхий сайдыг хүлээж авалгүй буцааж байсан удаатай. Тухайлбал, 2018 оны тавдугаар сард “хүлээж авах бэлтгэл хангагдаагүй” гэсэн үндэслэлээр Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүхийн айлчлалыг хойшлуулж байв. Ингэснээр жил бүр уламжлал болгон зохион байгуулагддаг Санкт-Петербургийн эдийн засгийн форумд оролцох байсан арга хэмжээ нь ч цуцлагдаж байв. Энэ удаа “Саарал жагсаалт”-д орсон улсын Засгийн газрын тэргүүнтэй баримт бичиг байгуулах нь бараг л боломжгүй зүйл. Тиймээс энэ удаагийн айлчлал ямар хариу дуулгах нь мөн л эргэлзээтэй юм.
 Эх сурвалж: Зууны мэдээ сонин
Ч.Зотол

Дэлгэрэнгүй унших

Улс төр

Саарал жагсаалтын эхний сануулгыг японоос авлаа

Published

on

By

Япон улсад айлчилж буй Ерөнхий сайд маань дэвжих төрийн дээл, бүтэх төрийн бүс, тулах төрийн гутал тэргүүтнээр иж бүрэн гоёсныг  манайхан дээр доргүй шагширч байна. Харин юу ярьж, ямар ажил бүтээж яваа нь төдийлөн сонин биш байгаа бололтой. Гэтэл  санхүүгийн дэмжлэг   гуйхаар очсон Засгийн газрын тэргүүн маань  Японы Ерөнхий сайд  Шинзо Абэд ам руугаа алгадуулчихаад “шалдан”   буцаж ирэхээр болчихлоо.

Уг нь У.Хүрэлсүхийн Японыг зорьсон айлчлалын гол зорилго нь тус улсаас  манай улсад олгох хоёр дахь шатны төсвийн дэмжлэгийг авахад оршиж  байв. Гэтэл Япон улсын Ерөнхий сайд Шинзо Абэ  мөнгөний бодлогодоо зохистой өөрчлөлт оруулж  банк, санхүүгийн зарим хүндрэлээ шийдсэний чинь дараа л  төсвийн дэмжлэг үзүүлье гэлээ.  Ийнхүү саарал жагсаалтын эхний сануулгаа Японоос авсан Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх ууртай ирэх нь мэдээж. Урагшгүй албатууд нь хэрхэн хүлээн авч, юу гэж тайлбарлах нь одоогоор  таашгүй ч өчигдрөөс эхлэн ихээхэн сандарч байгаа дуулдав. Уг нь түүнийг явахын өмнө манай улс “Саарал жагсаалт”-д орсон нь тодорхой болсон. Энэ тохиолдолд тэнд очоод  Шинзо Абэтэй  яриа хэлэлцээ өрнүүлэх  тухайд   Сангийн сайдаас өгсүүлээд   холбогдох байнгын хорооны дарга нар нь Ерөнхий сайддаа ямар мэдээлэл өгч, юу гэж зөвлөсөн нь сонин. Ямартай ч энэ  бол олон улсын зүгээс  манайд өгч  буй  хамгийн эхний  том сануулга. Цаашид ийм сануулга, шаардлага шил даран хөврөх биз ээ.

“Өөрөө ойчсон хүүхэд уйлдаггүй”  гэдэг ч  банк, санхүүгийн талаар  жаахан ч болтугай мэдлэгтэй  хүнд бол Ерөнхий сайдын  Японд очиж  мад тавиулах нь эхнээсээ  л ойлгомжтой байв.”Саарал жагсаалт”-д орохгүй байх, түүнээс сэргийлэх  боломж ч зөндөө байсан. Ядаж л   ФАТФ (FATF)  буюу Мөнгө угаахтай тэмцэх санхүүгийн арга хэмжээ авах олон улсын байгууллагаас өгсөн зөвлөмжийг биелүүлсэн бол, Засгийн газар  санхүүгийн сахилга баттай байсан бол шүү дээ. ФАТФ-аас ирүүлсэн зөвлөмжийн 40 шалгуур үзүүлэлтээс Монгол Улс 36-гийнх нь шаардлагыг хангаж, дөрвөн  асуудлаар эргэж тайлагнах зөвлөмж хүлээж  аваад  байсан. Үүнийгээ биелүүлэхгүй бол  Монгол Улсыг  “Саарал жагсаалт”-д оруулна гэдгээ ч мэдэгдсэн. Энэ тохиолдолд  гадаадын хөрөнгө оруулалт багасах, гадаад худалдааны хэмжээ буурах, олон улсын байгууллагууд манай улстай хамтран ажиллахаас татгалзах, гадаад мөнгөн гүйлгээ саатах зэрэг эрсдэл үүсч, үр дүнд нь өсөн нэмэгдэж буй эдийн засаг агших, ард түмний амьдрал доройтоход хүрнэ гэдгийг олонтаа тайлбарласан.

ФАТФ-аас  манай улсад ирүүлсэн дөрвөн шаардлагын гуравт нь   эдийн засгийн ил тод байдлын тухай хуулийн зүйл, заалтыг хянаж үзэх, оффшор, авлига, албан тушаалын гэмт хэргийн асуудлаар сүр дуулиантай мэдээлэл гаргадаг. Тэгсэн хэрнээ шүүхээр шийдсэн асуудал бараг байхгүй байгаад дүгнэлт хийж ажлаа бодитой, үр дүнтэй хийх,  хил гаалиар алт зэрэг хориотой бараа бүтээгдэхүүн нэвтрүүлдэг байдлыг зогсоох зэрэг банк, санхүү, төрийн албан хаагчдын сахилга баттай холбоотой асуудлууд багтсан  байв. Гэтэл манайх эсрэгээрээ арилжааны зарим  банк нь  өөрийн хөрөнгөө нэмэгдүүлсэн эх үүсвэрээ мэдэгдэхгүй, шалгуулахгүй гэж Монголбанкинд албан бичиг өгөөд сууж байв.  Чанаргүй зээлийнх нь  хэмжээ өсөөд байхад  ч  арга хэмжээ аваагүй.  2015 онд  “Эдийн засгийн ил тод байдлыг дэмжих тухай хууль” баталж, хууль хэрэгжсэн  өдрөөс хойш долоон  сарын дотор татвараа сайн дурын үндсэнд  үнэн зөв мэдүүлж төлсөн тохиолдолд  эрүүгийн хэрэг үүсгэхгүй, хариуцлага тооцохгүй, мэдээллийг нууцлах амлалтыг төрийн зүгээс өгч байв. Үүний дараа   улсын төсвийг гурав нийлүүлсэнтэй тэнцэх мөнгө ил болсон гэдэг ч мөн л ил тод мэдээлээгүй. ЖДҮ-ийг дэмжих хөтөлбөр батлаад УИХ-ын гишүүн, сайд нар нь хуваагаад авчихсан, хэн ч хариуцлага хүлээгээгүй. Сая улсын төсвөөс давсан мөнгийг оффшорт байршуулсан болох нь тодорхой болсон ч  төр, засгийн зүгээс  хариуцлагын талаар дуугараагүй. Эцэст нь “Саарал жагсаалт”-д орох гэж байна гэдэг мэдээлэл дуулдаж эхэлсэн. Ар түмнээсээ нууж  байгаад авлигадаад ч хамаагүй  шийдчих гэж  нэлээд үзэх шиг болсон. Олон улсын байгууллагууд манай эрх баригчидтай адилгүй учраас  тэр жагсаалтад орж таарсан. Олон улсад мэдээлэгдсэн. Гэтэл энэ тухайгаа  Засгийн газар одоо хүртэл нууж албан ёсны байр суурь огт илэрхийлээгүй. Сайд нар нь “АН-аас л боллоо” хэмээн буруугаа сөрөг хүчин рүүгээ чихсэн. Эрх баригч Ардын нам “Манай нам буруугүй” гэж мэдэгдсэн. Тэр байтугай “Саарал жагсаалтад орсноор юу ч өөрчлөгдөхгүй. Зээл, тусламж авахад ч хүндрэл гарахгүй. Санхүүгийн байдал хэвийн явна” гэж тархи угааж суугаа УИХ-ын гишүүд ч бий. Тэгвэл энэ бүхний хариуг Японы Ерөнхий сайд Шинзо Абэ өгчихлөө. Монгол Улс “Саарал жагсаалт”-д орсноор мөнгөний бодлогодоо зохистой өөрчлөлт оруулж  банк, санхүүгийн зарим  хүндрэлээ шийдэж чадахгүй  бол төсвийн ямар ч дэмжлэг орж ирэхгүй. Гадаадын хөрөнгө оруулалт багасах, гадаад худалдааны хэмжээ буурах, олон улсын байгууллагууд манай улстай хамтран ажиллахаас татгалзах, гадаад мөнгөн гүйлгээ саатах гэх мэт  эрсдэл үүснэ. Цаашлаад эдийн засаг агшиж,  ард түмний амьдрал доройтох аюул нүүрлэнэ. Би биш, Шинзо Абэ ингэж  хэлсэн шүү, Ерөнхий сайд аа.
 Эх сурвалж: Зууны мэдээ сонин
Ч.Үл-Олдох

Дэлгэрэнгүй унших

Онцлох